Có một khía cạnh trong giao dịch mà hầu hết các trader thường bỏ qua, và “điều đó” có thể âm thầm làm tổn hại tài khoản của bạn.
Là một trader, chúng ta làm việc với máy tính và các con số thể hiện số tiền trong tài khoản của mình đều là con số điện tử. Điều này dẫn đến việc bạn không có cảm nhận chân thực về những đồng tiền mặt, mà chỉ có thể cảm nhận khi đã rút tiền và cầm chúng trên tay. Việc thiếu tương tác giữa chúng ta và tiền thật ở dạng vật chất có thể gây ra nhiều bất lợi trong quá trình giao dịch.
Tiền vật chất và tiền điện tử
Hãy thử trả lời xem bạn sẽ cảm thấy tức giận hơn trong tình huống nào sau đây?
- Một buổi tối nọ, bạn đứng trước quầy ATM của ngân hàng ACB để rút 500 USD thì bất ngờ bị hai tên cướp giật mất số tiền đó và nhanh chóng tẩu thoát trên một chiếc xe máy cũ.
- Cũng vào buổi tối hôm đó, bạn đang mặc quần đùi áo ba lỗ, ngồi trên ghế đệm êm, bên cạnh là chai rượu và điếu xì gà. Đột nhiên, một lệnh của bạn chạm stop loss và tài khoản mất đi 500 USD.
Có lẽ bạn sẽ tức giận hơn với tình huống thứ nhất hơn. Dù cả hai tình huống đều khiến bạn mất 500 USD, nhưng tại sao phản ứng của chúng ta lại khác nhau?

Trong tình huống đầu tiên, số tiền đó là “thật”, bạn có thể cầm, cảm nhận, thậm chí là ngửi thấy chúng. Bạn có mối liên hệ vật chất rõ ràng với số tiền này. Ngược lại, trong tình huống thứ hai, số tiền mất chỉ là một con số điện tử trên tài khoản của bạn, một sự trừ đi 500 điểm giá trị, nhưng bạn không có cảm nhận thiệt hại vật chất rõ ràng về số tiền này.
Mặc dù bạn vẫn sẽ cảm thấy mất mát khi thấy số tiền trong tài khoản giảm đi, nhưng sự thật là một trong những lý do chính khiến các trader thua lỗ trên thị trường là bởi khía cạnh “không thấy, không cảm nhận” này.
Khi bạn thua lỗ trong một lệnh, điều đó ít ảnh hưởng đến bạn hơn so với việc bị cướp mất cùng số tiền đó. Ngược lại, khi bạn thắng trong một lệnh, số tiền đó không mang lại cho bạn niềm vui bằng việc nhặt được số tiền tương tự trên đường.
Cảm nhận rõ ràng hơn về tác động của những lệnh thắng/thua
Nghe có vẻ ngớ ngẩn phải không? Nhưng để cảm nhận rõ ràng hơn về tác động của các lệnh thắng và thua, thì có một mẹo nhỏ rất hữu ích dưới đây.
Thời gian đầu khi mới tham gia thị trường, bạn cũng phải vật lộn với việc quản lý vốn như nhiều trader khác. Để làm cho những lệnh thắng và thua trở nên “thật” hơn, bạn có thể mua một bộ poker để sử dụng các chip. Những chip này sẽ tương ứng với số tiền trong tài khoản của bạn.
Bạn hãy thử mua hai cái bát đẹp: một bát ghi là “Loss” và bát còn lại là “Profit.” Sau mỗi lệnh, bạn sẽ đặt số chip tương ứng vào một trong hai bát đó: thắng thì để vào bát Profit, thua thì vào bát Loss. Hãy để hai bát này trên bàn giao dịch ngay trước mặt để bạn có thể luôn nhìn thấy chúng và cả sờ mó được nữa.
Khi bát Profit đầy lên, bạn sẽ nhận ra rằng có lẽ mình đang làm đúng. Ngược lại, nếu bát Loss đầy, bạn sẽ cần xem xét và tự kiểm điểm lại. Những điều này sẽ mang lại cho banh cảm giác rõ ràng hơn về những con số điện tử mà bạn thường thấy.
Vấn đề về trách nhiệm
Trừ khi bạn là một bậc thầy về kỷ luật, nếu không, chắc hẳn bạn đang gặp nhiều khó khăn trong việc tuân thủ phương pháp giao dịch của mình. Bạn có thể thấy khó khăn trong việc kiên nhẫn chờ đợi những cơ hội thực sự tốt và rõ ràng trên thị trường.

Một trong những lý do chính khiến bạn vẫn vật lộn với những vấn đề này là vì không có ai giám sát và thúc đẩy bạn, ngoài chính bản thân mình. Có một câu nói rất hay là: “Kẻ thù lớn nhất của đời người là chính mình.” Giao dịch thực sự là một cuộc chiến với chính bản thân mỗi người.
Khi bạn đi làm hàng ngày, bạn có nhiều sếp ở các cấp độ khác nhau giao nhiệm vụ cho bạn. Nếu bạn làm việc không hiệu quả, bạn có thể bị sa thải. Bạn luôn chịu sự giám sát từ một hoặc vài người. Ngược lại, khi là trader, không ai giám sát bạn cả. Nhiều khi, bạn có thể cảm thấy rằng nếu có một ông sếp như ở công ty, bạn sẽ kỷ luật hơn và làm việc hiệu quả hơn. Nếu bạn định nhảy vào thị trường khi chưa có tín hiệu rõ ràng, ông sếp sẽ cảnh báo: “Nếu mày làm thế, ông sẽ đuổi thẳng tay!”
Quản lý vốn luôn là một trong những kỹ năng khó khăn nhất trong giao dịch. Do đó, hãy cố gắng tạo ra càng nhiều yếu tố hiện diện thật và tác động mạnh mẽ đến bạn càng tốt. Như việc sử dụng chip poker ở trên, bạn có thể áp dụng những phương pháp khác tùy theo sở thích của mình, miễn là chúng giúp bạn có cảm nhận rõ ràng và đầy đủ hơn về mỗi lệnh thắng/thua, cũng như mỗi khoản tiền bạn kiếm được hay mất đi.
Luôn THẤY được khả năng quản lý vốn của bạn là rất quan trọng
Những chip poker có thể là công cụ hữu ích để bạn có trách nhiệm hơn với giao dịch của mình.
Chỉ có bạn mới biết được mình thắng hay thua ra sao, cũng như số tiền bạn kiếm được nhiều đến mức nào. Việc đặt hai bát “Profit” và “Loss” không chỉ giúp bạn tự theo dõi hiệu quả công việc mà còn cho phép người thân trong gia đình thấy được kết quả công việc của bạn. Điều này giúp bạn tập trung hơn và có trách nhiệm với từng giao dịch. Bạn sẽ có thêm một chút áp lực – động lực để cẩn thận hơn với tài khoản của mình. Ai cũng không muốn để người thân nhìn thấy một bát “Loss” đầy chip, phải không?
Giống như một người sếp, đống poker vô tri vô giác đó sẽ nhắc nhở bạn về hiệu quả của mình thông qua những kết quả rõ ràng.
Kỷ luật trong quản lý vốn là điều vô cùng khó khăn vì mọi thứ đều diễn ra trên màn hình máy tính, không có cảm nhận vật chất hay vật lý nào khi bạn kiếm được hay mất tiền.
Chip poker (hay những công cụ tương tự) sẽ giúp kết quả của bạn trở nên “thật” hơn và từ đó, giúp bạn rèn luyện tính kỷ luật tốt hơn. Bạn có thể thử áp dụng phương pháp này nhé!
