Trong lĩnh vực giao dịch và đầu tư tài chính, RSI là một thuật ngữ thường được nhắc đến, đặc biệt là trong các phân tích kỹ thuật của thị trường. Vậy RSI là gì? Tại sao RSI lại quan trọng đối với các trader tài chính? Hãy cùng Traderviet tìm hiểu ngay trong bài viết này nhé!
Tổng quan về chỉ báo RSI
RSI là gì?
RSI là một chỉ báo dao động được sử dụng phổ biến trong phân tích kỹ thuật nhằm đo lường sức mạnh của biến động giá trong một khoảng thời gian nhất định. Khi tìm hiểu RSI là gì, nhà giao dịch cần hiểu rằng chỉ báo này không dùng để dự đoán giá tăng hay giảm tuyệt đối, mà dùng để đánh giá trạng thái vận động của thị trường, đặc biệt là mức độ mạnh yếu của xu hướng hiện tại.
RSI thể hiện dưới dạng một đường dao động trong khoảng từ không đến một trăm. Dựa trên giá trị này, trader có thể xác định liệu thị trường đang ở trạng thái quá mua, quá bán, hay đang vận động cân bằng. Trong giao dịch ngoại hối, RSI thường được dùng để hỗ trợ xác định thời điểm vào lệnh, quản lý rủi ro và lọc bớt các tín hiệu nhiễu.
RSI đo lường điều gì trên biểu đồ giá
RSI đo lường mối tương quan giữa các phiên tăng giá và các phiên giảm giá trong một chu kỳ xác định. Khi các phiên tăng chiếm ưu thế, RSI có xu hướng tăng. Ngược lại, khi các phiên giảm chiếm ưu thế, RSI có xu hướng giảm.
Điều này có nghĩa RSI phản ánh động lượng của giá, chứ không phản ánh trực tiếp mức giá cao hay thấp. Hai cặp tiền có thể ở cùng một mức giá, nhưng RSI hoàn toàn khác nhau nếu động lượng thị trường khác nhau.
Vì sao RSI phổ biến trong giao dịch ngoại hối?
RSI được sử dụng rộng rãi trong thị trường ngoại hối vì các lý do sau:
- Cấu trúc đơn giản, dễ đọc trên biểu đồ
- Phù hợp với đặc tính dao động liên tục của thị trường ngoại hối
- Hoạt động tốt trên nhiều khung thời gian khác nhau
- Có thể dùng độc lập hoặc kết hợp với các công cụ khác
Đặc biệt, RSI rất phù hợp với trader mới vì giúp hình thành tư duy phân tích dựa trên dữ liệu thay vì cảm xúc.
RSI hoạt động như thế nào?
Để sử dụng RSI hiệu quả, trader cần hiểu cơ chế vận hành của chỉ báo này thay vì chỉ nhìn vào các ngưỡng mặc định.
Ý nghĩa thang đo từ không đến một trăm
RSI luôn dao động trong khoảng từ không đến một trăm. Giá trị càng cao cho thấy trong giai đoạn gần đây, lực tăng chiếm ưu thế. Giá trị càng thấp cho thấy lực giảm chiếm ưu thế.
Tuy nhiên, RSI không cho biết thị trường “nên” tăng hay giảm, mà cho biết thị trường đang tăng hoặc giảm với mức độ mạnh đến đâu so với quá khứ gần.
Vì sao mức năm mươi được xem là đường cân bằng
Mốc năm mươi thường được xem là ranh giới giữa trạng thái tăng và giảm về mặt động lượng:
- RSI trên năm mươi cho thấy lực mua đang chiếm ưu thế
- RSI dưới năm mươi cho thấy lực bán đang chiếm ưu thế
Trong giao dịch ngoại hối, nhiều trader sử dụng mốc năm mươi để xác định thiên hướng giao dịch chính, thay vì chỉ tập trung vào vùng quá mua và quá bán.
Công thức tính RSI và ý nghĩa từng thành phần
Công thức tính RSI
RSI được tính dựa trên tỷ lệ giữa mức tăng trung bình và mức giảm trung bình trong một số phiên xác định. Công thức chuẩn như sau:
RSI = 100 – (100 / (1 + RS))
Trong đó, sức mạnh tương đối là tỷ lệ giữa mức tăng trung bình và mức giảm trung bình trong chu kỳ tính toán.
Trader không cần tự tính RSI khi giao dịch thực tế, nhưng việc hiểu công thức giúp tránh nhầm lẫn giữa RSI và các chỉ báo xu hướng khác.
Vì sao chu kỳ mười bốn được dùng phổ biến
Chu kỳ mười bốn là thiết lập mặc định được giới thiệu bởi tác giả của RSI và được sử dụng rộng rãi trên nhiều thị trường, bao gồm cả ngoại hối.
Chu kỳ này tạo ra sự cân bằng tương đối tốt giữa độ nhạy và độ ổn định:
- Không quá ngắn để gây nhiễu
- Không quá dài để phản ứng chậm
Tuy nhiên, chu kỳ mười bốn không phải là con số bắt buộc. Trader có thể điều chỉnh tùy theo phong cách giao dịch, miễn là hiểu rõ tác động của việc thay đổi chu kỳ.
Cách đọc vùng quá mua và quá bán trong RSI
Ngưỡng bảy mươi và ba mươi nên hiểu như thế nào?
Theo cách hiểu phổ biến:
- RSI trên bảy mươi cho thấy thị trường đang ở trạng thái quá mua
- RSI dưới ba mươi cho thấy thị trường đang ở trạng thái quá bán
Trong giao dịch ngoại hối, các ngưỡng này nên được hiểu là vùng cảnh báo, không phải là tín hiệu vào lệnh bắt buộc. Thị trường có thể duy trì trạng thái quá mua hoặc quá bán trong thời gian dài nếu xu hướng đủ mạnh.
Khi nào nên điều chỉnh ngưỡng tám mươi và hai mươi
Trong các xu hướng mạnh, đặc biệt trên khung thời gian lớn, việc sử dụng ngưỡng tám mươi và hai mươi có thể giúp giảm tín hiệu sai.
Việc điều chỉnh ngưỡng cần dựa trên:
- Độ mạnh của xu hướng
- Khung thời gian giao dịch
- Đặc điểm của cặp tiền
- Không có một thiết lập RSI cố định phù hợp cho mọi trường hợp.
Cách đọc RSI theo xu hướng
Một sai lầm phổ biến của người mới là chỉ dùng RSI để tìm quá mua và quá bán mà bỏ qua bối cảnh xu hướng.
RSI trong xu hướng tăng
Trong xu hướng tăng, RSI thường duy trì ở vùng cao hơn và hiếm khi giảm sâu xuống dưới vùng quá bán. Các nhịp điều chỉnh của RSI thường dừng lại ở mức trung bình hoặc cao hơn trung bình.
Trong bối cảnh này, RSI chủ yếu được dùng để:
- Xác nhận xu hướng tăng
- Tìm điểm vào lệnh mua thuận xu hướng
- Tránh bán ra quá sớm
RSI trong xu hướng giảm
Ngược lại, trong xu hướng giảm, RSI thường duy trì ở vùng thấp hơn và khó vượt lên vùng quá mua. Các nhịp hồi của RSI thường bị chặn lại ở mức trung bình hoặc thấp hơn trung bình.
RSI giúp trader tránh việc mua vào khi xu hướng giảm vẫn còn chiếm ưu thế.
Phân kỳ trong RSI là gì?
Phân kỳ là hiện tượng xảy ra khi hướng di chuyển của giá và hướng di chuyển của RSI không còn đồng nhất. Đây là một tín hiệu quan trọng nhưng thường bị sử dụng sai.
Phân kỳ tăng
Phân kỳ tăng xuất hiện khi giá tạo đáy thấp hơn, trong khi RSI tạo đáy cao hơn. Điều này cho thấy động lượng giảm đang suy yếu, dù giá vẫn tiếp tục giảm.
Phân kỳ tăng thường được xem là tín hiệu cảnh báo khả năng kết thúc xu hướng giảm, không phải là tín hiệu mua ngay lập tức. Trong giao dịch ngoại hối, phân kỳ tăng có độ tin cậy cao hơn khi xuất hiện sau một giai đoạn giảm kéo dài hoặc gần vùng hỗ trợ quan trọng.
Phân kỳ giảm
Phân kỳ giảm xuất hiện khi giá tạo đỉnh cao hơn, nhưng RSI tạo đỉnh thấp hơn. Điều này phản ánh động lượng tăng đang suy yếu, dù giá vẫn tiếp tục tăng.
Phân kỳ giảm giúp trader thận trọng hơn với các lệnh mua mới và chú ý đến khả năng điều chỉnh hoặc đảo chiều trong tương lai gần.
Cách sử dụng RSI trong giao dịch ngoại hối
RSI không nên được sử dụng theo một cách duy nhất cho mọi tình huống. Trong giao dịch ngoại hối, hiệu quả của RSI phụ thuộc nhiều vào bối cảnh thị trường và phong cách giao dịch của từng trader.
Giao dịch thuận xu hướng với RSI
Khi thị trường có xu hướng rõ ràng, RSI được sử dụng chủ yếu để giao dịch thuận theo xu hướng đó thay vì tìm điểm đảo chiều.
Trong xu hướng tăng, trader thường ưu tiên các tín hiệu RSI cho thấy động lượng tăng vẫn được duy trì, ví dụ RSI giữ trên mức năm mươi hoặc hồi về vùng trung bình rồi tăng trở lại. Trong xu hướng giảm, RSI giữ dưới mức năm mươi thường cho thấy lực bán vẫn chiếm ưu thế.
Cách tiếp cận này giúp trader tránh việc vào lệnh ngược xu hướng chỉ vì RSI chạm vùng quá mua hoặc quá bán.
Giao dịch đảo chiều với RSI
RSI cũng có thể được dùng để tìm cơ hội giao dịch đảo chiều, nhưng cách sử dụng này đòi hỏi sự thận trọng cao hơn.
Các tín hiệu thường được trader quan tâm gồm:
- RSI đi vào vùng quá mua hoặc quá bán trong thời gian dài
- Xuất hiện phân kỳ giữa giá và RSI
- RSI phá vỡ các mức quan trọng như ba mươi, năm mươi hoặc bảy mươi
Trong giao dịch đảo chiều, RSI chỉ nên được xem là tín hiệu hỗ trợ. Trader cần thêm xác nhận từ hành động giá hoặc vùng hỗ trợ và kháng cự để giảm rủi ro.
Kết hợp RSI với các công cụ phân tích khác
Sử dụng RSI độc lập có thể mang lại tín hiệu, nhưng việc kết hợp RSI với các công cụ khác thường giúp tăng độ tin cậy trong giao dịch ngoại hối.
Kết hợp RSI với vùng hỗ trợ và kháng cự
Vùng hỗ trợ và kháng cự đóng vai trò quan trọng trong việc xác định khu vực giá có khả năng phản ứng mạnh.
Khi RSI cho tín hiệu quá bán gần vùng hỗ trợ, khả năng giá hồi lên thường cao hơn so với việc RSI quá bán ở giữa xu hướng giảm. Tương tự, RSI quá mua gần vùng kháng cự giúp trader thận trọng hơn với các lệnh mua.
Sự kết hợp này giúp RSI được đặt trong bối cảnh giá cụ thể, thay vì chỉ dựa vào giá trị chỉ báo.
Kết hợp RSI với đường trung bình động
Đường trung bình động thường được dùng để xác định xu hướng chính. Khi kết hợp với RSI, trader có thể lọc bớt tín hiệu sai.
Ví dụ, trong xu hướng tăng được xác nhận bởi đường trung bình động, trader chỉ tìm tín hiệu mua khi RSI điều chỉnh và quay lại tăng. Ngược lại, trong xu hướng giảm, RSI được dùng để xác nhận các nhịp hồi chỉ mang tính tạm thời.
Cách kết hợp này đặc biệt hữu ích cho trader giao dịch theo xu hướng trung hạn.
Những sai lầm phổ biến khi sử dụng RSI
Mặc dù RSI là chỉ báo phổ biến, nhiều trader mới vẫn gặp khó khăn do sử dụng chưa đúng cách.
Nhầm lẫn quá mua và quá bán với tín hiệu đảo chiều
Một sai lầm phổ biến là cho rằng RSI trên bảy mươi thì giá phải giảm, hoặc RSI dưới ba mươi thì giá phải tăng. Trong thực tế, RSI chỉ phản ánh trạng thái động lượng, không đảm bảo đảo chiều ngay lập tức.
Trong các xu hướng mạnh, RSI có thể duy trì ở vùng cao hoặc vùng thấp trong thời gian dài.
Sử dụng RSI mà bỏ qua bối cảnh thị trường
RSI hoạt động hiệu quả hơn khi được đặt trong bối cảnh xu hướng, khung thời gian và cấu trúc thị trường. Việc sử dụng RSI mà không xét đến xu hướng tổng thể dễ dẫn đến các quyết định giao dịch thiếu chính xác.
Thay đổi thông số RSI quá thường xuyên
Một số trader liên tục thay đổi chu kỳ RSI khi gặp thua lỗ. Điều này thường không giải quyết được vấn đề cốt lõi và có thể khiến hệ thống giao dịch mất tính nhất quán.
Câu hỏi thường gặp về RSI là gì?
RSI có chính xác tuyệt đối không?
Không. RSI chỉ là công cụ hỗ trợ phân tích dựa trên dữ liệu quá khứ và không thể dự đoán chính xác tuyệt đối diễn biến tương lai của giá.
Chu kỳ RSI nào phù hợp cho giao dịch ngoại hối?
Chu kỳ mười bốn là lựa chọn phổ biến và phù hợp với nhiều phong cách giao dịch ngoại hối. Tuy nhiên, trader có thể điều chỉnh chu kỳ để phù hợp với khung thời gian và chiến lược cá nhân.
RSI có dùng được cho mọi khung thời gian không?
Có. RSI có thể sử dụng trên nhiều khung thời gian khác nhau, từ ngắn hạn đến dài hạn. Tuy nhiên, tín hiệu trên khung thời gian lớn thường có độ tin cậy cao hơn.
RSI có nên dùng một mình không?
Không nên. RSI cho kết quả tốt hơn khi được kết hợp với các công cụ phân tích khác như xu hướng, vùng giá quan trọng hoặc hành động giá.
RSI có phù hợp cho người mới hay không?
RSI là chỉ báo phù hợp cho người mới nếu được sử dụng đúng cách và không kỳ vọng quá mức vào một tín hiệu đơn lẻ.
Kết luận
Như vậy, bài viết trên đã giải thích chỉ số RSI là gì và đây là một công cụ quan trọng trong phân tích kỹ thuật, RSI giúp nhà đầu tư đánh giá tình trạng quá mua hoặc quá bán của một tài sản tài chính. Với việc sử dụng chỉ báo RSI, nhà đầu tư có thể nhận biết các cơ hội giao dịch tiềm năng trong thị trường và xác định điểm đặt lệnh khéo léo.
Link đăng ký tài khoản các sàn giao dịch hàng đầu hiện nay: Exness/XM/IC Markets/Valetax/Vantage
